تحقیقات جدید نشان می دهد طی ماموریتهای فضایی اکثر فضانوردان به سردردهای شدیدی دچار می شوند که در برخی مواقع شدت سردرد قدرت انجام هر حرکتی را از آنها سلب می کند.

بر خلاف نظریه های رایج، سردرد در فضا تحت تاثیر بیماریهای ناشی از حرکت فضاپیما نیست بلکه این پدیده در اثر افزایش فشار خون و زیاد شدن جریان خون در رگهای مغزی به وجود می آید.

گروهی از دانشمندان دانشگاه ندرلند با تحقیق بر روی فضانوردان زن و مردی که در ایستگاه بین المللی فضایی اقامت داشته اند دریافتند که 12 فضانورد از میان 17 نفر 21 بار به سردرد دچار شده اند که 9 سردرد در طی پرتاب فضاپیما، 9 سردرد در هنگام اقامت در ایستگاه، یک سردرد در هنگام راهپیمایی در خارج از ایستگاه و دو سردرد در هنگام فرود فضاپیما رخ داده است.

دو سوم این سردردها خفیف و بیشتر آنها ملایم بوده اند. اما 6 درصد از آنها بسیار شدید بوده اند به طوریکه تنها کاری که فضانورد توانایی انجام آن را داشته خوابیدن بوده این در حالی است که هیچ یک از این فضانوردان سابقه چنین سردردهایی را در زمین نداشته اند.

تحقیقات نشان می دهد که تغییرات شدید حرکتی که معمولا نشانه هایی مانند تهوع و سرگیجه را به دنبال دارد، دلیل بروز این سردردها نبوده است و تنها دو مورد سردرد که هر دو در زمان پرتاب فضاپیما رخ داده اند با علائم ناشی از تغییرات حرکتی همخوانی داشته اند.

 شدت جریان خون در شرایط خلا در قسمتهای فوقانی بدن انسان افزایش پیدا می کند. تغییر ناگهانی در خون جاری در مغز می تواند باعث افزایش فشار دردناکی در جمجمه شود. همچنین شرایط خلا با کاهش اکسیژن رسانی در بدن ارتباطی مستقیم دارد که این امر می تواند دلیلی قابل قبول برای بروز این سردردهای آزار دهنده باشد.

فضانوردان معمولا نسبت به اعلام شرایط فیزیکی که در فضا با آن دست به گریبانند تمایلی ندارند زیرا نگرانند تا به دلایل پزشکی از ماموریتهای آتی باز داشته شوند به همین دلیل دانشمندان تضمین داده اند تا نام افرادی که در این تحقیقات شرکت داشته اند مخفی باقی بماند.

به دلیل بالا بودن آمار سردردها در میان فضانوردان می توان گفت که سردردهای فضایی پدیده ای رایج در میان فضانوردان است که بیشتر اوقات آنها را از انجام فعالیتهای خود ناتوان می کند.

محققان دانشگاه ندرلند معتقدند این نوع از سردرد باید در طبقه ای مجزا از اختلالات منسوب به سردرد و با نام "اختلالات تعادل حیاتی" طبقه بندی شوند. تعادل حیاتی به این معنی است که بدن توانایی تنظیم خود را با تغییرات محیطی خارجی داشته باشد.